800px-flag_of_turkey

2009 оны 10 сарын 6 ны өдөр Болгар Туркийн хил дээрхи Терминал.

Зүгээр суусснаас зүлгэж сууя. Яалтачгүй хоёр хилийн хооронд түр гацхаас өөр аргагуй боллоо.

Одоогоос 3 жил 8 сарын өмнө Грекээс дамжин Туркийн хилийг туулж байсан санагдана. Европ Азийг холбодог чухал хилийн бус гэсэндээ Туркийн тал уг цэгийн тохижуултанд маш их хөрөнгө мөнгө зарцуулсан нь харагдаж байна. Болгар улс Европын холбоонд элссэн бөгөөд Турк улс бас элсэх өргөдлөө өгсөн ч хариу мөддөө гарахгуй байх гэж би сонссон.
13 дахь улс Туркруу анх нэвтэрч байхдаа, туух соёл уламжилтайн танилцах боломж, хугцаа байгаагуй юм. Бас тухайн үд ажилуулж байсан вэб хуудас н засвар тэмдэглэл хийхэд нэлээд болихдуу байж билээ. Харин Умнуд Африкт байхдаа шинчлэгдсэн энэ блог н зураг тэмдэглэлд унхээр тохирч байгаа юм. 1969 оны 6 сарын 24 ний удур хоёр улсын хооронд дипломат харилцаа тогтоосн Турк улсын талаарх олж мэдсэн мэдээллээсээ хуваалцы.

turkiclge

Хангайн уулсаас урсаж Сэлэнгэтэй нэгдэж Байгаль нууранд цутгадаг Монголын хамгийн урт гол Орхон нь дэлхийн Юнеско-д бүртгэгдсэн түүхэн ач холбогдолтой байгалын үзэсгэлэнтэй газруудын нэг билээ.

Эртний Уйгурын болон сүүлд биеэ болсон Монголын их гүрнүүдийн нийслэл нь энэ голын хаяанд байрлаж байснаас гадна, Турк үндэстний эх нутагт Орхоны бичиг олдсон өнөөдрийн Монголын Орхон голын хаяа, бас Алтай уулсын нутаг тооцогддог юм.

Дэлхийн олон ундэстэн ястан овгуудийн эх нутаг байсан өнөөгийн Монгол улсын нутаг нь тэр чигээрээ түүх дурсгал, үйл явдлуудаар дүүрэн байдаг билээ. Намайг аялаж байхад хүмүүс Монгол хэл ямар хэлний бүлэгт багтддаг вэ? Гэж асуудаг юм. Алтайн хэлний бүлэг гэж хариулдаг.

Алтайн хэний бүлэгт бас Тург хэл багтдаг юм. Нүүдэлчин Овог аймгуудыг нэгтгэж улс байгуулсан 803 жилээс өмнө манай нутагт Эртний ХҮННҮ, УЙгур, Тург гээд олон их гүрнууд багуулагдаж байсан бөгөөд, дэлхийн хүн амын томоохон нүүдлүүд өнөөгийн Монгол нутгаас гаралтай гэж үздэг юм.
http://web.ttnet.com.tr//mogolelc/index.html

8-р зууны үеийн Орхоны бичиг нь Турк болон Алтайн хэлний хамгийн эртний бичээс гэж үздэг бөгөөд Хүннү-тэй бас холбоотой гэдэг юм. Турк улсын Ерөнхийлөгч Монголд айлчилж байсныг санаж байна. Орхоны бичиг олдсон газар очиж байсан.

Аялж байхад олон Туркууд бас өөрсдийгөө өнөөгийн Монголын нутгаас гаралтай, би холбоотой гэж хэлж байсан юм. Монгол нутагт эрт үд болж байсан бүх түүхийг энд бичих аргагуй боловч, нэгэн үе Тургийн их гүрэн хүчтэй тэргүүлэгч улс байсан түүхтэй юм.

ttt

Грек, Болгар, Гурж, Армен, Азербаджан, Иран, Ирак, Сыри улсуудтай хилэлдэг 74 сая хүн амтай, 783.562 км газар нутагтай голдуу ислам шашинтай бүс нутгийн тэргүүлэгч улс өнөөгийн Туркийн түүх нь дэлхийн нэгдүгээр дайн дуустал 500 гаруй жил дэлхийн тэргүүлэгч улс байсан Атоманы их гүрний залгамж юм.

Дэлхийн нэгдүгээр дайнд Германтай холбоотон болж байгаад ялагдсныхаа дараа 1923 онд шинээр үндсэн хуулит ардчилсан Турк улс болж.

Мустафа Кэмал Ататурк-ийн ачаар өнөөгийн тувшинд хүрсэн гэж зарим хүмүүс хэлж байсан юм. Тэрээр улсад шинчлэл хийж хөгжлийн эхнийг тависан бололтой.

Төв азийн нутгаас хэрхэн энэ нутагт ирсэн талаарх мэдээллийг олж амжаагүй байна. Гэхдээ Персууд, Грекүүд, Ромчуудын эзэмшиж байсан нутгийг Туркууд олзолж, Визант, Константинопол гэж нэрлэгдэж байсан өнөөгийн Истанбул хотыг эзэмшснээр Европ Азийг холбосон чухал газар нутгийг эзэмшиж, стратегийн ач тусыг нь эдэлж байгаа юм.

Орос улстай адил Ази Европыг холбосон трансцонтинентал Турк улс нь бус нутгийн эдийн засаг, зэвсэгт хүчний чухал тоглогч юм. Хүйтэн дайны ургэлжлэл болох Умард Атлантийн холбооны (НАТО) гишуун, Эвропын холбоонд нэр дэвшигч уг улс нь Христийн шашин давамгайлсан Европыг Ислам шашинтай Дундад азитай бамбайлдаг Буффэр улс юм.

Магадгүй Ислам шашинг холбоондоо элсүүлэх хүсэлгүй байдаг Европын холбооны гишуун болход хэцүү байж болох санагддаг. Иракийн дайн дэгдснээс болж Турк улсад буй Күрд ундэстний тусгаар тогтнолын төлөөх тэмцэл, Атоманы үеийн Армений хомроглон устгах гэсэн асуудлууд надад сонсогдож байсан юм. Харин Аялал жуулчлалдаа маш их ач холбогдол өгж буй Турк улсын далайн эргүүд, эртний түүхт хотуудын талаар сонсоогүй хүн гэж бараг үгүй болвуу.

images-1

Миний сонирхлыг татаж буй газар бол 12 сая хүн амтай эртний түүхэн баримтуудад байнга дурсагдаж байдаг олон үеийн соёл иргэншүүдийн түүхийг хадгалж үлдсэн Истанбул хот юм.

Хэрвээ хэргээ бүтээгээд виза авдаг юм бол, энэ хотын талаар мэдээллээ хамгийн түрүүнд хүргий гэж бодож байна.

4 цаг 15 минут. Нойр хүрч эхэлж байна. Өглөө элчин сайдынхаа ямтай холбогдохыг хичээнээ.

Тавтай нойрсоорой анд нөхдөө
Тавтай нойрсоорой ах д………
Хр хр хр хр…………

Horaayy..there are 9 comment(s) for me so far ;)

#1

amjil amjilt amjilt amjilt …

JINCHIN wrote on 2009/10/06 - 18:11
#2

Amjilt, udku Turk nevterne bhaa gej bodoj bna

ugang wrote on 2009/10/06 - 18:28
#3

Tsag zav baival yaj hel surah argaa zaaj ogooch. Chi chin 3,4 hel medne biz dee? Spanish, English, French, Russian geed

bi bn wrote on 2009/10/06 - 20:21
#4

andaa chinii blog deerhi commentuudiin tsag ali ulsiin tsagaar bichigdedeg yum be. yavj bgaa ornii tsagaaruu esvel gevinchiinheer yumuu. yag odoo mongold maani 15.31 gehleer turkd oglonii 08.31 bolj bga gesen ug bizdee. tegeed comment uldeheer 2 tsagaar turuulj bichigdeh yum jisheen 10.31 gej ene yamar uchir bnaa.

shenyun wrote on 2009/10/06 - 22:55
#5

turk nevtereed ortson biz dee odoo
hervee neg chamtai taaraldaj uulzah zavshaan bval saihan yum yarij suuh yumsan chinii site-g uzlee mash ih taalagdaj bn odoo bainga orj bn aa. teged turkiinhe sonin hachiniig biched baigaarai

Enkhee wrote on 2009/10/07 - 03:41
#6

amain ene sait bol uneheer zaluus bidend mash ih ach holbogdoltoi delhii ertontsiig tanij medeh tsaashlaad undesten yastnii soeol zan zanshliig bur nariin sudalsanch bolhoor tiim delgerengui medeeleltei amid gehii muu daa. tasartsan sait daa

shenyun wrote on 2009/10/07 - 19:42
#7

Atomany биш Ottoman биз дээ

Monxoo wrote on 2009/10/07 - 21:01
#8

VIS butehgui bol yaanaa. Arai Egypted gardag hereg dahin dawtagdah wii dee. Odoo tegeed tsaashid yaaya gesen tolowlogootei bna

Unenbayar wrote on 2009/10/08 - 22:19
#9

Үнэхээр дэмжиж байна шүү ҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮ

Ноён Даярга wrote on 2009/10/31 - 17:35
You can leave a response, or trackback from your own site.

Write Your Comment

Comment Guidelines: Basic XHTML is allowed (a href, strong, em, code). All line breaks and paragraphs will be generated automatically.

You should have a name, right? 
Your email address, I promised I won't tell it to anyone. 
If you have a web site or blog, you can type the URL right here. 
This is where you type your comments. 
Remember my information for the next time I visit.